تذكرة الشّعراء دولتشاه سمرقندي:[1]

«افضل المتكلّمين مولانا حسن كاشي رحمة الله عليه، از جملة مادحان حضرت شاه ولايت پناه امير المؤمنين و امام المتّقين و يعسوب الدّين اسد الله الغالب ابي الحسن علي بن ابي طالب كرم الله وجهه بود و هيچ كس به متانت و لطافت او سخن نگفته است، مرد دانشمند و فاضل بوده است. اصل او از كاشان است امّا در خطّه آمل متولّد شده و آنجا نشو و نما يافته چنان كه مي‌گويد:

            مسكن كاشي اگر در خطّة آمل بود                   ليكن از جدّ و پدر نسبت به كاشان مي‌رود

گويند كه مولانا حسن بعد از زيارت كعبة معظّمه شرّفها الله و حرم حضرت رسالت عليه الصّلوة والسّلام به عزم زيارت المؤمنين علي بن ابيطالب عليه السّلام به ديار عراق عرب افتاده و به عتبه بوسي آن آستانة شريف مشرّف شد و اين منقبت بر روضة مطهّرة منوّرة آن حضرت خواند:

            اي ز بدو آفرينش پيشواي اهل دين                   وي ز عزّت مادح بازوي تو روح‌الامين

در آن شب حضرت شاه ولايت پناه را به خواب ديد كه عذر خواهي او مي‌كند كه اي كاشي از راه دور و دراز آمده‌اي و تو را دو حقّ است برما، يكي حقّ مهماني و يكي حقّ صلة شعر، اكنون بايد كه به بصره شوي و آنجا بازرگاني‌ست كه او را مسعود بن افلح گويند، از ما سلامش رساني و گويي كه در سفر عمّان در اين سال در آب كشتي تو غرق خواست شدن، يك هزار دينار بر ما نذركردي و ما مدد كرديم و كشتي و اموال تو را به سلامت به ساحل رسانيديم، اكنون از عهدة آن به درآي و از خواجة بازرگان زر بستان، كاشي به بصره آمد و آن خواجه را پيدا ساخت و پيغام اميرالمؤمنين علي به بازرگان رسانيد. بازرگان از شادي چون گل بشكفت و سوگند خورد كه من اين حال به هيچ آفريده نگفته‌ام و في‌الحال زر تسليم مولانا حسن كرد و خلعتي بر آن مزيد ساخت و شكرانة آن كه فريادرسش شاه ولايت شده دعوتي مستوفا جهت صالحان و فقراي شهر بداد. و مولانا حسن در عهد شباب مرد نيكو صورت و سيرت و خدا ترس و متّقي بوده و غير از مناقب ائمّه چيزي نگفتي و به مدح ملوك اشتغال نكردي و قصايد او در مناقب شهرتي دارد. وفات مولانا حسن معلوم  نبوده كه در چه تاريخ بوده و الله اعلم. مدفن او در سلطانية عراق[2] است و در عهد سلطان محمّد خدا بنده بود.»

هفت اقليم:[3]

«مولانا كمال الدّين حسن، از جملة مدّاحان شاه ولايت امير مؤمنان عليّ بن ابي طالب سلام الله عليه بود و به غير از نعت و منقبت شعري نگفته ... ديوان شعر مولانا از غزل و قصيده امروز متداول است ...»

مجالس المؤمنين :[4]

«احسن المتكلّمين مولانا حسن الكاشي الآملي، از جمله مدّاحان و غلامان با اخلاص حضرت اميرالمؤمنين عليه السّلام بوده، در طريقة اخلاص خاندان همعنان بوذر و سلمان و در شيوة مدّاحي ايشان ماحي مدايح دعبل و حسّان. دولتشاه سمرقندي در تذكرة خود گفته كه هيچ كس به متانت و لطافت او سخن نگفته، مرد دانشمند و فاضل بوده است ...»

رياض العلماء:[5]

«ملاّ حسن بن [محمود] كاشي، وي فاضلي عالم و محقّقي شاعر و مدقّق منشي و ماهر بود. او و شيخ علي كركي و بلكه علاّمه حلّي در نشر مذهب شيعه برابر بوده اند. براي آن كه كاشاني هم حقّ بزرگي به گردن مردم داشته از جهت آن كه آنها را به راه حق هدايت و به آيين شيعه رهبري كرده است و به همين مناسبت مردم عامّه از گذشته و حال با وي دشمني مي‌كرده‌اند و او را سرآغاز حدوث مذهب شيعه در دولت صفويه يا در روزگار سلطان محمّد الجايتو خدابنده مي‌دانسته اند و براي ديگر ويژگيهاي او بايد به ترجمة احوالش مراجعه كرد ....

ملاّ حسن از اعلام جليل القدر و عظيم الشّان بوده ليكن من[6] به اثري از او دست نيافته ام. از آثار او هفت قصيدة پارسي است كه به نام هفت بند ملاّ حسن كاشي معروف است. ملاّ حسن قصايد مزبور را در منقبت حضرت مولا عليه السّلام سروده و به خوبي از عهدة آن بر آمده است. اين قصايد هم اكنون در ميان خواص و عوام متداول است ...»

روز روشن:[7]

«حسن ، مولانا محمّدحسن كاشي، كه مسقط الرأس او شهر آمل و منشأ و منمأش خطّة كاشان است، از مدّاحان اهل بيت بود و گاهي به مدح شاه و وزير و رئيس و امير ميل ننمود. ناظم هفت بند همين كاشي‌ست كه مضامين لطيفه و مكاتيب فصيحه و بليغه از آن ناشي ...»

نگاه كنيد به:

• منتخب الاشعار في مناقب الابرار، سيّد عبّاس رستاخيز، ج اوّل ص 43 تا 127

• تاريخ محمّدي، سرودة حسن كاشي به كوشش رسول جعفريان

• تاريخ ادبيات در ايران، ج 3 بخش 2، ص 745 تا 751

• برگزيدة اشعار مولانا حسن كاشي، به كوشش علي اصغر شاطري

• نشرية شفاعت (مسجد صادقيه كاشان) شمارة 15 تا 20، ويژه نامة بزرگداشت مولانا حسن كاشي

• مختصر جغرافياي كاشان، ص 38

• ريحانة الادب، ج 5 ص 32 تا 34

• مونس الاحرار، ج 2 ص 440 تا 445

• لغت نامة دهخدا، ج 11 ص 15891

• اشعار فارسي كاشيهاي تخت سليمان، عبد الله قوچاني، ص 14 تا 15

• روضات الجنّات، ج 3 ص 21 تا 24