بخشهای اصلی

محتویات

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

خانه>بزرگان کاشان>عندليب (وفات 1265 هـ . ق)

 

  عندليب (وفات 1265 هـ . ق)

 

تذكرة دلگشا:[1]

«عندليب، اسم شريفش محمّدحسين خان خلف الصّدق ... فتحعلي‌خان صباست ... بعد از پدر خجسته سير، بالارث و الاستحقاق، از شاهنشاه آفاق، فتحعلي شاه به لقب جليل «ملك الشّعرايي» مفتخر و در آن دربار مرحمت مدار، معزّز و معتبر آمد. الحق شاعري است بديع الخيال و آدمي حميده خصال ... اشعارش مليح و رفتارش صحيح. در دوستي ثابت قدم و دوستان را رفيق شادي و غم. صاحب ديوان است و قريب به بيست هزار بيت از هر باب. شعر دارد. سينه اش در حفظ لغات پارسي، برهان قاطع است ...»

 

سفينة المحمود:[2]

«عندليب طوطي شكرستان فصاحت و خوش الحان مرغ گلستان بلاغت، محمّدحسين خان كاشاني خلف الصّدق جناب ملك الشّعرا فتحعلي‌خان است ...

اين جوان پاك جان بعد از بدرود پدر، حيات را از طرف ملك قدر دان ما به جاي پدر مقيم آمد، به رتبه ملك الشّعرايي از اماثل و اقران ممتاز گرديد. از مدد پادشاهي و از تربيت ظلّ اللّهي عمّا قريب گوي فصاحت و بلاغت چون پدر سخندانش از همگنان رابايد. در منبّت كاري و سياه قلم خطّ بطلان بر صفحة آزر و ماني كشيده ...»

 

 نگارستان دارا:[3]

«عندليب، اسمش محمّدحسين خان, خلف مرحوم فتحعلي خان ملك الشّعرا  است و بلبل گلزار فصاحت و هزار دستان بوستان بلاغت است. چون صباي مرحوم از جهان ناپايدار رخت بست، شاهنشاه عالم پناه او را از كاشان احضار فرمود و در پاية سرير آسمان جاه تربيت نمود، به منصب ملك الشّعرايي و كليد داري معصومة قم سرافراز گشت و او مدّتي پيش از اين هم به حكومت دارالمؤمنين قم رسيده بود ...

و طرز سخن سرايي او به طرز شعراي قديم مثل رودكي وكسايي مروي شبيه است و شيوه گفتار خاقاني و ناصر خسرو ... دارد و سخن بدان نمط آرد و زبانش به لغت فرس بسيار آشناست.

از اجداد ايشان محمّد شريف بيگ نامي از سلسله و قبيلة مولّف به كاشان رفته و در آنجا تأهّل اختيار كرده است و توطّن گزيده و سلسلة ايشان در كاشان از اولاد اوست. و اين عزيز در صنعت يد و نقّاشي و منبّت سازي و حسن اخلاق و لطف اشعار و غيرت و وفا مانند پدر مرحومش بي نظير آفاق است. و از حضرت خاقان اعظم ... مأمور به نظم وقايع ده ساله و صوادر احوال دولت روز افزون شده و به اتمام كلام  والد سعيد عليه الرّحمة و الغفران مأمور است و شروع در آن خدمت نموده. ان شاء الله تعالي حلية اتمام و اختتام خواهد پذيرفت و بعون الله الملك العزيز طبعش طبعي است كه به خير و خوبي از عهدة آن برخواهد آمد.»

 

تاريخ كاشان:[4]

«محمّدحسين خان ملك الشّعراء المتخلّص به عندليب كه بعد از ارتحال پدر وارث لقب و منصب و امارت و منزلت وي گشت و از اواخر دولت فتحعلي شاه الي اوايل دولت ... ناصر الدّين شاه ... سه دولت را عندليب و هزار دستان گلشن مدايح بوده و او را دو صنواست: يكي ميرزا محمود خان ملك الشّعراء ... و يكي ميرزا محمّدخان نديم باشي[5]...»

«مرحوم محمّدحسين خان ... در سنة يك هزار و دويست و شصت و پنج هجري درگذشت و در نجف اشرف مدفون است.»[6]

 

روز روشن:[7]

«عندليب محمّدحسين خان كاشي خلف فتحعلي‌خان صبا بود. بعد وفات پدرش، فتحعلي شاه پادشاه ايران او را ملك الشّعراء ساخت. در گلشن، قصيدة عندليب خوش نواست ...»

 

حديقة الشّعراء:[8]

«عندليب كاشاني، اسم ساميش محمّدحسين. فتحعلي خان كاشي صبا تخلّص را ... پسر و محمودخان ملك الشّعرا حي را پدر وخودش نيز به ملك الشّعرايي و لقب خاني بعد از پدر و قبل از پسر مفتخر. اشعارش همگي دلنشين و متين و كلماتش پسنديده و رنگين. گويي كه اين سلسله ادب و كمال را مالك به استحقاق اند و هر يك در عصر خود از معاصرين منفرد و طاق. در اشعار رنگين و رسالات شيرين و مكالمات و مطايبات نمكين مشهور آفاق...)

 

نگاه كنيد به:

  • مجمع الفصحاء، ج 2 بخش 2 ص 1079 تا 1126

  • مصطبة خراب، ص 126 تا 128


 

1. ص 380 تا 390

2. ج 2 ص 385 تا 387

3. ص 297 تا 300

4. ص  369 

5. تخلّص به «خجسته »

6. تاريخ كاشان، ص 325

7. ص 574 تا 575

8. ج 2 ص 1230 تا 1234

 

    کلیه حقوق مطالب فوق متعلق به سایت کاشان کتاب میباشد.

 

خانه>بزرگان کاشان>عندليب (وفات 1265 هـ . ق)

 

 

خانه | درباره ما | تماس با ما | جستجو | نقشه سایت | مرکز فروش

کتابخانه | گالری تصاویر | آثار تاریخی | مقالات | نسخه های خطی | مولفین | بزرگان

کلیه حقوق این سایت متعلق به مرکز کاشان شناسی کاشان کتاب میباشد.

طراح و اجرا: GoogleA4.com  میزبانی از دکتر هاست www.DrHost.ir